Kronik Sorun

Bülent Göksal

Yolsuzluk Algısı Endeksine göre Türkiye 10 üzerinden 3 puanla "Ciddi yolsuzluk sorunu olan ülke". 1998'de bu yana Uluslar Arası Şeffaflık Örgütü her yıl bu endeksi yayımlar ve koskoca ülkede hiç kimse, bu sonuçlara itiraz etmez. Yolsuzluğun Türkiye'nin en kronik sorunu olduğunu herkes bilir. Bunu en iyi de siyasetçiler bilir elbette. Bu yüzden de son otuz yılda hükümetlerin en ısrarlı vaadi, yolsuzluklarla savaştır. 

Ama öte yandan, 61 hükümet, 26 başbakan ve yaklaşık 900 bakan görmüş bu ülkenin resmi tarihinde rüşvet ya da yolsuzluk suçuyla Yüce Divan'da yargılanan ve hapis cezası alan siyasetçi sayısı sadece bir. 1928'den bu yana, 1980 cuntasınin yargıladığı bakanları saymazsak, yolsuzlukdan hapse gönderilmiş tek bir devlet adamı bile yok.

İşin daha da garip yanı, devletle bağı olan diğer kurumlarda da yolsuzluk ve rüşvet hiç yok gibi. Mesela bugüne değin devlet üniversitelerinde tek bir yolsuzluk suçu ispatlanamadı. Devlet Hastaneleri, TCDD, THY, DSİ, Karayolları, devlet bankaları da insanı şaşırtacak kadar yolsuzluklardan uzak görünüyor. Sadece devlet organları da değil, siyasi nedenli birkaç suçlama dışında belediyeler de akıl almaz oranda temiz. Yine son 30 yılda iktidar partilerine ait hiçbir belediyede, onca söylentilere rağmen, yolsuzlukdan ceza alan tek bir kişi çıkmadı. Oysa Danimarka'da bile adı rüşvete karışan birkaç devlet adamı var.

Sokaktaki insanların görüşüne dayalı resmi olmayan siyasi tarihte ise, görünen resmin tam aksine, adı hiçbir kayırma, rüşvet ya da yolsuzluğa karışmamış bakan ya da başbakan sayısı bir elin parmaklarını geçmez. Çoğu insan Türkiye'de en iyi işleyen sistemin, siyasi ahlaksızlık olduğunu düşünür. Hatta bu o kadar yaygın bir görüştür ki, medya bile adı yolsuzluğa karışanları değil, namusuyla çalışan bakanları ilginç bulup, onları haber yapar. Eğer bir siyasetçi işini gerçekten doğru dürüst yapıyorsa, yaşamı ya da siyasi yaşamı ne kadar kısa olursa olsun - ki genelde öyle olur - bu ülkede kolayca efsane olur. 

1928'de İnönü hükümetinin Bahriye Bakanı İhsan Eryavuz, Yavuz harp gemisinin tamirinde yolsuzluk yaptığı gerekçesiyle iki yıl ağır hapse mahkum edildi. Yolsuzlukdan hapis cezası alan belki de tek bakan odur. Ne acıdır ki bu tarih Türk siyasetinde kara bir leke değil de, insana umut veren bir ışık gibi durmakta.

Bülent Göksal